Anne babanız bakıma muhtaç olduğunda ne yapmalı?
Anneniz veya babanız bakıma muhtaç hale geldiğinde, oğlu veya kızı olarak çok özel taleplerle karşı karşıya kalırsınız. Korku, belirsizlik ve birçok karar çoğu zaman günlük yaşamı belirler. Burada size, bu durumla yine de olumlu bir şekilde nasıl başa çıkabileceğinize dair bazı bilgiler ve öneriler sunmak istiyoruz – anne babanız ve kendiniz için.
Bakım ihtiyacının ilk işaretleri
Yaşlanmak, hatta hastalık bile anne babanızın mutlaka bakıma muhtaç olduğu anlamına gelmez. Bakım ihtiyacına işaret eden daha çok tek tek belirtilerdir. Bunlar hem fiziksel hem de zihinsel değişiklikler olabilir. Fiziksel işaretler arasında azalan hareketlilik, kişisel hijyen veya yemek yeme gibi günlük işlerde zorluklar ve düşmeler yer alır. Zihinsel işaretler ise çoğu zaman unutkanlık, kafa karışıklığı ve yönelim bozukluğudur. Açıklanamayan yaralanmalara veya anne babanızın davranışlarındaki değişikliklere de dikkat edin. Bu değişikliklerden birini veya birkaçını fark ederseniz, kişinin desteğe ihtiyacı olabilir. Bu durumda gerekli adımları zamanında atmak ve mümkün olan en iyi bakımı sağlamak size düşer.
Bakım ihtiyacında ilk adımlar
Anne babanızın bakıma muhtaç olduğuna dair işaretleri fark eder etmez, doğru desteğe yönelik ilk adımları atmalısınız. Mümkün olan en iyi bakıma geçişi sağlamak için planlı bir yaklaşım önemlidir.
1. Anne babanızla konuşun
- Anne babanızla empatiyle ve açıkça konuşun
- İhtiyaçlarını ve isteklerini öğrenin
- Olası destek önlemlerini konuşun
2. Doktor randevuları ve tıbbi değerlendirmeler
- Kapsamlı bir muayene için doktordan randevu alın
- Sağlık durumları hakkında bir doktor raporu hazırlatın
- Bir tanı ve olası tedavi seçenekleri hakkında bilgi alırsınız
3. Tıbbi belgeler
- Tüm tıbbi raporları ve belgeleri toplayın ve düzenleyin
- Düzenli bir klasör veya dijital bir arşiv oluşturun
- Belgeleri ve bulguları düzenli olarak güncelleyin
Bu ilk adımlar, anne babanızın sağlık durumunun nasıl geliştiği konusunda netlik kazanmanıza ve sonraki adımlara hedefe yönelik bir şekilde yaklaşmanıza yardımcı olur.
Günlük zorluklar
Bakıma muhtaç anne babayla günlük yaşam, bakım veren kişi olarak sizi yük de olabilen yeni zorluklarla karşı karşıya bırakır. Ancak tüm görevleri tek başınıza üstlenmek zorunda değilsiniz. Bugün profesyonel bakım hizmetlerinden bakım danışmanlığına ve bakım veren aile üyesi gruplarına kadar destek sunan birçok kurum ve kişi var.
Doğru bakım hangisi?
Anne babanız evde veya bir bakım evinde bakılabilir. İşte önemli olan bazı hususlar.
Evde bakım
Birçok yaşlı kişi bakıma muhtaç olsa bile evde kalmak ister. Bu belirli bir ölçüde mümkündür. Örneğin bir bakım hizmeti günlük yaşamda saatlik olarak yardımcı olabilir. Anne babanızın bakımını kendiniz üstlenirseniz, bir Spitex (evde bakım hizmeti) kuruluşundan danışmanlık ve destek alırsınız.
Bakım evinde bakım
Bazı durumlarda bir bakım evinde yer bulmak kaçınılmazdır. Bu durumda doğru kurumu seçmek çok önemlidir. Sizin için özellikle önemli olan kriterlerin bir listesini hazırlayın ve bakım evlerini bizzat ziyaret edin.
Bakımın mali yönleri
Evde bakım olarak Spitex
Belki anne babanıza kendiniz bakabilir veya bakmak istersiniz. Bu durumda pflegehero gibi bir Spitex kuruluşu tarafından istihdam edilmek faydalı olabilir. Burada temel bakım olarak adlandırılan hizmetler için – örneğin kalkmaya, giyinmeye, yıkanmaya yardım ve benzeri destekler – saat başına CHF 36–42 brüt ücret alırsınız.
Bakım kredileri
Anne babanıza bizzat bakıyorsanız, kantonunuzdaki AHV (İsviçre yaşlılık ve dul-yetim sigortası) denkleştirme kasasına bakım kredileri (Betreuungsgutschriften) için başvurabilirsiniz. Bu krediler size ödenmez, ancak yaşlılık aylığınıza eklenir. Bu konuda daha fazla bilgiyi www.ahv-iv.ch internet sitesinde bulabilirsiniz.
Bakım ödenekleri
Bazı kantonlarda ve belediyelerde bakım veren aile üyeleri ayrıca götürü ödenekler alır. Ancak bunların kriterleri, ödemenin tutarı ve süresi tek tip olarak düzenlenmemiştir. Genellikle asgari sayıda bakım saati gerekir ve ödenek günlük olarak hesaplanır. Daha fazla bilgiyi Federal Halk Sağlığı Dairesi’nin internet sitesinde bulabilirsiniz.
Bakım sigortası ve sağlık sigortası
İsviçre’de yasal bir bakım sigortası yoktur. Bakım ihtiyacı durumunda İsviçre’deki sağlık sigortaları normalde bakım hizmetlerini ayni olarak öder, ancak nakit ödeme yapmaz. Daha fazla bilgi edinmek isterseniz sağlık sigortanıza başvurun.
Bakıma muhtaç anne babaya destek yükümlülüğü
İsviçre’de, akrabalar arası destek yükümlülüğü olarak adlandırılan İsviçre Medeni Kanunu’nun (ZGB) 328. maddesi uyarınca anne babanıza destek olma yükümlülüğü vardır. Ancak bu yalnızca belirli koşullar altında geçerlidir. Bunlar şunlardır:
- Gelir, emekli maaşı ve AHV & IV (malullük sigortası) ek ödemeleri asgari geçim masraflarını karşılamaya yetmiyor.
- Bir akrabalık ilişkisi vardır. Hak yalnızca çocuklar, torunlar, anne babalar ve büyükanne/büyükbabalar için geçerlidir; kardeşler veya daha uzak akrabalar için geçerli değildir.
- Destekle yükümlü kişi rahat mali koşullarda yaşıyor
- Başka bir destek yükümlülüğü yoktur
Ailenin imkânları yetmezse, bakım masrafları için sosyal yardıma başvurulabilir.
Bakımın duygusal yönü
Bir oğul veya kız olarak birdenbire anne babanızın bakımıyla ilgilenmek zorunda kalırsanız, korku ve belirsizlik tamamen normal duygusal eşlikçilerdir. Bu da kendi psikolojik sınırlarınıza dikkat etmenizi daha da önemli kılar. Bu konuyu ailenizle ve arkadaşlarınızla konuşmanızı ve gerekirse dışarıdan yardım almanızı öneririz.
Hasta vasiyetini unutmayın
Yaşlı kişilerde ciddi bir hastalık durumunda hasta vasiyeti (Patientenverfügung) çok önemlidir. Anne babanız bu belgeyle, artık kendileri karar veremeyecek durumda olduklarında hangi tıbbi önlemlerin alınması gerektiğini belirler.
Hasta vasiyeti, henüz bir hastalık olmasa bile hazırlanmalıdır. Size ve anne babanıza zor durumları yaşatmayabilir. Hazırlandığı sırada ilgili kişinin ayırt etme gücüne sahip olması gerekir. Bu nedenle hasta vasiyeti konusunu zamanında gündeme getirin. Daha fazla bilgiyi ve yazdırılabilir bir şablonu İsviçre Konfederasyonu’nun www.ch.ch/gesundheit/patientenverfügung internet sitesinde bulabilirsiniz.
Diğer makaleler
MiGeL listesi: İsviçre’nin Yardımcı Araç ve Gereçler Listesi nedir?
DEVAMINI OKU >
13. AHV emekli maaşı: 2026’dan itibaren İsviçre’deki emekliler için neler değişiyor
DEVAMINI OKU >